Undak Usuk Basa Sunda (UUBS)

Kuring kaasup generasi kolot, jadi ngarasa geus biasa dina ngagunakeun UUBS teh, tapi eta UUBS teh bet jadi hese diajarkeun atawa diterapkeun keur dipake ku barudak (anak sorangan), ari alesanana mah rupa-rupa. Mimiti keur sakola TK atawa SD mah make teh basa Sunda lemes keur budak, tapi saprak umur SMA mimiti kuring make basa Sunda loma, tapi ari budak mah ka kolot apan kudu basa Sunda lemes tah eta budak teh teu bisaeun.

Lamun oge sakalina anak kuring cumarita basa Sunda kacida garihalna keur ukuran UUBS mah. Contona: “Pa tong ninggalkeun nya hayang kiih heula” Ti mana eta kecap “kiih”, tangtuna oge meunang hasil campur gaul jeung babaturanana. Kusabab teu bisa ngajar ku basa Sunda lemes ka barudak, pamustunganana teh leuwih karasa ngeunah gunem catur teh make basa Indonesia bae. Balukarna lapur boga budak tilu teu barisaeun UUBS, malahan basa Sunda Loma oge antukna mah tara diparake.

Hiji mangsa kuring katatamuan bibi-bibi ti lembur umurna geus kawilang kolot oge kira-kira 50 taunan, maksudna eta tamu tah hayang neangan pagawean jadi rencang. Dina cumarita manehna make Ragam basa sopan, ari kuring make Ragam basa kasar. Kuring asa reuwas katungtungnakeun yen kuring geus manta-manta harkat darajat manusa padahal mungguh Allah SWT mah teu dibeda-beda, ngan dibedakeun ku katakwaanana wungkul. Enyaan make UUBS geus ngabeda-bedakeun jelema, geus nerapkeun pola feodal. Geus atuh ari pangaboga atawa pacabakan mah beda-beda da geus kitu rejeki jeung tulisna, Cing atuh ulah dikakaya, dibeda-beda ku basa nyaeta ku UUBS

Jadi aya benerna lamun aya nu nyebutkeun yen nu rada bingung keur barudak atawa nonoman urang Sunda lamun nyarita basa Sunda dina make basa lemes. Utamana mah dina nerapkeun basa lemes keur batur, basa lemes keur dirina, malahan kumaha cacarita basa lemes keur budak. Kusabab sieun salah jeung engke dianggap teu sopan, mending keneh make basa Indonesia.

Aya alusna dina Konferensi Internasional Basa Sunda I (KIBS I) di Bandung jeung Kongres Basa Sunda VII di Garut, ditetepkeun yen Tatakrama Basa Sunda teh (UUBS) ngan aya dua Ragam/Tahap nyaeta: Ragam BASA HORMAT, asal tujuanana nu nyarita teh hayang NGAHORMAT ka nu diajak nyaritana. Kaduana Ragam BASA LOMA. Ieu mah nya nu saperti ilaharna bae nu disebut basa KASAR.

Tah engke mah mun konferensi deui, atawa kongres basa Sunda deui kudu sigana netepkeun ulah aya deui UUBS, jadi ngan hiji bae nu dipake nyaeta Basa Loma tong teuing disebut Basa Kasar. Tapi omat ari nyarita jeung anu perlu dipihormat mah tetep lentongna nyarita, pasemon, jeung unggah ungguh Sunda tetep dipiara. Ulah kena-kena cumarita Basa Loma ari nyarita ka anu dipihormat upamana bae ka gubernur, guru, ustad, dosen, indung bapa, atawa komo ka mitoha ujug-ujug ngadadak dangah jeung mulak cangkeng. Kapan ari cumarita Basa Indonesia atawa Basa Inggris oge ari sopan santun mah tetep dijaga. Atuh sabalikna ieu Basa Loma teh dipake oge lamun nyarita jeung anak, pamajikan, adi, rencang, kuli panggul, tukang beca, jeung rea-rea deui.

Keur diajar Basa Loma mah loba contona upamana bae basa anu dipake dina acara Tangara Pasundan di Bandung TV, Berita Basa Sunda di TVRI Jawa Barat , atawa basa nu dipake dina koran Sunda boh Galura atawa nu sejenna

Teu kudu gancang-gancang pindah pileumpangan, kena-kena kudu make Basa Sunda Loma, nu biasa galecok ngomong oge jadi ngadadak lungguh cicingeun da teu kaduga make Basa Sunda Loma ka mitoha. Tetep bae diparake tapi ulah disalahkeun mun batur marake Basa Sunda Loma, utamana mah ulah teuing ngajarkeun UUBS ka barudak.

Ulah gurung gusuh hayang robah ayeuna-ayeuna ieu, sabar bae, boa ku urang mah nu geus kaasup kolot ayeuna moal kaalaman. Komo deui mun dikaitkeun jeung kahayang ngaleungitkeun budaya feodal, ngawangun budaya demokratis, jeung mikahayang kabeh urang Sunda bisa ngomong Basa Sunda Loma, lila keneh, lila!

Catetan: Meunang nyutat tina sababaraha sumber

One thought on “Undak Usuk Basa Sunda (UUBS)

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s